Voordrachten georganizeerd door

Werkgroep De Ronde Tafel



(Data onder voorbehoud. Kijk best enkele dagen op voorhand of er niets gewijzigd is.)


Za. 16/9/2017, 20h: Koenraad Elst: Het wereldbeeld achter yoga

Van de in India ontstane levensbeschouwingen kent iedereen vagelijk wel het boeddhisme en, nog vager, de Vedanta ("sluitstuk van de Veda"). Bijna niemand zal echter reageren op de naam van de oudste wijsbegeerte, die bovendien aan de wieg van de twee genoemde gestaan heeft: de Samkhya. Nochtans is dat het wereldbeeld dat de grondslag vormt van een praktijk die tegenwoordig iedereen kent en velen beoefenen: yoga ("discipline"). Samkhya betekent "opsomming", namelijk van de 25 "datheden" (tattva's) of elementen die samen het heelal vormen. Die 25 vallen uiteen in twee polen: enerzijds de Natuur, die uit 24 datheden bestaat, en anderzijds het Bewustzijn (ook de Mens genoemd). Men kan de 25 dus herleiden tot een tweepool, ofte een dualisme.
Foei, dat klinkt negatief, zeker voor veel ex-christenen die zo moe zijn van de tegenstelling tussen ziel en lichaam. Nochtans, het is de natuurlijkste zienswijze. Sankhya is geworteld in de dagdagelijkse levenswerkelijkheid en heeft daarom ook verbanden met de zeer praktische geneeskunst van toen (nu Ayurveda, "kennis van de levensspanne"). Dat valt meteen op wanneer we het verschil beschouwen met de Vedanta, ofte het monisme. Het klinkt wel heel diepzinnig om te zeggen dat "eigenlijk alles één is", of dat "stof niet van geest verschilt, maar eigenlijk de stoftoestand van de geest is". Daar heb je echter weinig aan. Wel heeft de Vedanta het uiteindelijk gehaald, en zweren bijna alle hermitages in India bij één of andere vorm van Vedanta. Samkhya daarentegen bestaat enkel nog in een handvol vergeelde boeken. Toch was het ooit de wijsbegeerte bij uitstek. In de Bhagavad-Gita ("lied des heren") noemt Samkhya-stichter Kapila als de grootste wijsgeer. Een groot deel van de Gita is een uiteenzetting of toepassing van de Samkhya-begrippen.
Heel toegankelijk daaronder zijn de "drie hoedanigheden" (triguna), een driepool te vergelijken met de Chinese tweepool yin/yang. Ze zijn: (1) het lichte en doorzichtige of "waarachtige" (sattva); het hartstochtelijke, energieke, vertroebelend als "stofdeeltjes in de lucht" (rajas); het inerte en verborgene doch productieve, het "donker" (tamas). In alles dat tot de Natuur behoort, kan men deze drie hoedanigheden onderscheiden. Natuur wordt hier heel breed opgevat: ook het denken, het "op iets gericht bewustzijn", dus ook het geheugen, de verbeelding, de waarneming. Het zuivere, alleen op zichzelf gerichte Bewustzijn daarentegen is "zonder eigenschappen" (nirguna), leeg. Omdat deze driedeling zo natuurlijk is, vinden we ze ook in andere culturen, hoewel minder uitgewerkt, onder meer in de Germaanse Edda en de Turkse mythologie.
Yoga is toegepaste Samkhya. De twee meditatieleraren van de Boeddha en de grote yogadenker Patañjali staan te boek als Samkhya-meesters. Cruciaal daarin is de definitie van het doel van yoga: "afzondering (kaivalya)" van het Bewustzijn uit de Natuur. Gewoonlijk is het Bewustzijn gericht op en verknoopt met voorwerpen uit de Natuur, hetzij zintuiglijke waarnemingen hetzij voorstellingen of herinneringen. In meditatietoestand echter "rust de Ziener in zijn eigen vorm". Dan is het Bewustzijn alleen gericht op zichzelf, afgezonderd van de Natuur.

Dr. Koenraad Elst is oriëntalist en auteur van een dertigtal boeken. Recent heeft hij zich toegespitst op de ontstaansgeschiedenis van yoga. In het kader daarvan komt weldra een Nederlandstalig boek uit over Samkhya.



Za. 21/10/2017, 20h: Marc Joris: Religie, wetenschap & magie

Als u een kant en klaar antwoord verwacht op de vraag welke vormen van magie al dan niet bestaan, dan zult u misschien teleurgesteld zijn. Onze kennis daarover is héél fragmentarisch. Mijn eerste doelstelling is tot een duidelijke omschrijving te komen van wat we onder magie verstaan en waarin magie zich onderscheidt aan wetenschap, paranormale verschijnselen en religie. Wat is het essentiële verschil tussen iemand die bidt om genezing van een zieke, eventueel ook in het kader van een ritueel met kaarsen, wierook en gezangen, en iemand die met dezelfde bedoeling een magisch ritueel voltrekt? C.S. Lewis en anderen hebben er al op gewezen dat wetenschap en magie oorspronkelijk tweelingbroers waren, waarvan de ene wegkwijnde en de andere opbloeide. In de renaissance waren dezelfde geleerden dikwijls tegelijk magiërs en wetenschappers. Of ze probeerden het in alle geval te zijn… Zelfs nu is het onderscheid tussen wetenschap en magie niet altijd zo scherp als de wetenschappers wel zouden willen… Ook het onderscheid tussen witte en zwarte magie is veel complexer dan alleen maar een eenvoudig verschil tussen goede en slechte bedoelingen, als we tenminste de kabbalisten mogen geloven… Is er in de westerse wereld een verband tussen de magie en polytheïsme? En tussen het opbloeien van wetenschap en monotheïsme? Ook hier is het antwoord genuanceerder dan een simplistisch ja of nee. Is het mogelijk dat magie vroeger wel werkte, en nu, door de gewijzigde manier van denken, niet meer? En tenslotte de hamvraag, die samenhangt met alle ernstige discussies over magie: bestaan er werkelijk demonen?

De spreker is van opleiding wiskundige, maar hij verdiept zich ook al vele jaren intensief in geschiedenis, psychologie, parapsychologie, mythologie, religie en literatuur.



Za. 11/11/2017, 20h: Gerhard Lukert: Astrological News from Germany. Breakthrough in basic research and in practical applications.
(opgelet: datum vervroegd!)

Gerhard Lukert talks about the statistical work of Dr. Siegfried Schiemenz (famous people) and of Prof. Harald Hoffmann (partnerships), which was with positively replicated by the 'Gunter Sachs Foundation'. He further gives some insight into a private research project (competition in the field of sport), and he will make a prognosis of mundane developments in the next ten years ahead.

Gerhard Lukert (*1954) is president of the 'Cosmobiological Academy' (KAA/Ebertin) in Stuttgart. He had studied biology and was working in medicine. One of his hobbies is history and after discovering true cycles in the life of states he started with astrology (Round Table 2003 and 2006). Together with Anne C. Schneider he organizes a yearly conference dedicated to mundane astrology (formerly a part of the German Astrological Associaton DAV, since 2016 an independent society).



Za. 16/12/2017, 20h: Luc Mensaert

(Onderwerp nog niet vastgelegd.)



Za. 27/1/2018, 20h:

(Onderwerp nog niet vastgelegd.)



Za. 24/2/2018, 20h:

(Onderwerp nog niet vastgelegd.)



Za. 17/3/2018, 20h:

(Onderwerp nog niet vastgelegd.)



Za. 21/4/2018, 20h:

(Onderwerp nog niet vastgelegd.)



Za. 26/5/2018, 20h:

(Onderwerp nog niet vastgelegd.)



Za. 16/6/2018, 20h:

(Onderwerp nog niet vastgelegd.)



Za. 23/6/2018, 19h: Jaarlijks etentje




Plaats voordrachten:
Indien niet anders aangegeven, hebben de voordrachten plaats om 20h
in de zaal van Gasthof 't Haeseveld,
Alfons Braeckmanlaan 430, 9040 Sint-Amandsberg (Gent).

Er is voldoende gratis parking vlak voor de deur.
Openbaar vervoer: bus 38 vanaf het Dampoortstation tot halte Achtendries, dan 5 min. lopen.
Opgelet: behalve enkele sobere versnaperingen zijn er geen maaltijden verkrijgbaar in dit etablissement.

Inkom:
Normaal, tenzij anders vermeld: 10 euro, leden 8 euro, steunleden gratis.